{"id":45823,"date":"2026-04-06T12:45:08","date_gmt":"2026-04-06T12:45:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/?p=45823"},"modified":"2026-03-06T09:42:00","modified_gmt":"2026-03-06T09:42:00","slug":"mona-lisa-z-faras-dwojka-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/?p=45823","title":{"rendered":"Mona Lisa z Faras Dw\u00f3jka"},"content":{"rendered":"<div id=\"toc\" style=\"background: #f9f9f9;border: 1px solid #aaa;display: table;margin-bottom: 1em;padding: 1em;width: 350px;\">\n<p class=\"toctitle\" style=\"font-weight: 700;text-align: center;\">Content<\/p>\n<ul class=\"toc_list\">\n<li><a href=\"#toc-0\">Otwarcie nowej galerii w Warszawie. Jedynej takiej w Europie<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#toc-2\">Nagroda Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego dla Fundator\u00f3w Nowej Galerii Faras<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#toc-3\">Podstawowe informacje:<\/a><\/li>\n<li><a href=\"#toc-4\">Inne wizerunki \u015bwi\u0119tej Anny na terenie Nubii<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<p>Ekspozycj\u0119 obiekt\u00f3w z Faras w Muzeum Narodowym w Warszawie otwarto w 1972, a w zosta\u0142a w 2015 roku zosta\u0142a rozszerzona o m.in. W\u015br\u00f3d eksponat\u00f3w przekazanych Polsce znalaz\u0142y si\u0119 \u0142\u0105cznie 67 malowid\u0142a \u015bcienne, a tak\u017ce m.in. Przedstawienie Archanio\u0142a Micha\u0142a z IX wieku i biskupa Marianosa z 1002 roku. Do innych malowide\u0142 \u015bciennych przechowywanych w Warszawie zalicza si\u0119 m.in.<\/p>\n<ul>\n<li>W ci\u0105gu roku od zako\u0144czenia konserwacji malowid\u0142a restaurowane przez zesp\u00f3\u0142 Hanny J\u0119drzejewskiej znajdowa\u0142y si\u0119 w bardzo r\u00f3\u017cnych warunkach klimatycznych i dobrze te wszystkie zmiany wytrzyma\u0142y.<\/li>\n<li>Dzi\u0119ki badaniom odkryto pozosta\u0142o\u015bci \u015bwi\u0105tyni Totmesa III i katedry wczesnochrze\u015bcija\u0144skiej, kt\u00f3rej pierwotne za\u0142o\u017cenie pochodzi z ko\u0144ca VII wieku.<\/li>\n<li>Rustykalna faktura tynk\u00f3w na \u015bcianach i ich kolor nawi\u0105zuj\u0105 do faktury i barwy te\u0142 konserwatorskich, na kt\u00f3rych eksponowane s\u0105 malowid\u0142a.<\/li>\n<li>W sali IV prezentowane s\u0105 malowid\u0142a z klatki schodowej prowadz\u0105cej do galerii nad nawami katedry i przedsionka p\u00f3\u0142nocnego, takie jak Anio\u0142 Pa\u0144ski z mieczem, Matka Boska z Dzieci\u0105tkiem (Eleusa) czy Majestat Krzy\u017ca (Maiestas Crucis).<\/li>\n<li>Przedstawienie typu Eleusa powsta\u0142o w kr\u0119gu sztuki koptyjskiej i kapadockiej, zapewne w wyniku ewolucji wyobra\u017cenia Hodegetrii.<\/li>\n<\/ul>\n<h2 id=\"toc-0\">Otwarcie nowej galerii w Warszawie. Jedynej takiej w Europie<\/h2>\n<p>Pierwsza partia znalezisk zosta\u0142a przywieziona do Warszawy w 1962 roku. Niezwykle wa\u017cne by\u0142o zapewnienie im bezpiecznego miejsca do przechowywania, a wi\u0119c podj\u0119to decyzj\u0119 o stworzeniu muzeum po\u015bwi\u0119conego Nubii i znaleziskom z tego terytorium. Wyniki wykopalisk w Nubii by\u0142y nie tylko sensacyjne, ale wnios\u0142y ogromny wk\u0142ad w badania nad chrze\u015bcija\u0144stwem i sztuk\u0105 (gdy\u017c znaleziono wiele nowych dzie\u0142 sztuki). By\u0142o to spowodowane faktem, \u017ce pod koniec XX wieku w Nubii przeprowadzono niewiele wykopalisk.<\/p>\n<p>Uzupe\u0142nieniem dzie\u0142 z Faras i innych stanowisk archeologicznych w Sudanie s\u0105 zabytki reprezentuj\u0105ce tradycje farao\u0144sk\u0105, bizantyjsk\u0105, koptyjsk\u0105 i arabsk\u0105 \u2013 wszystkie one w jaki\u015b spos\u00f3b tworzy\u0142y kultur\u0119 dawnej Nubii. W Galerii obok licznych element\u00f3w wystroju architektonicznego, uporz\u0105dkowanych w porz\u0105dku chronologicznym, zobaczy\u0107 mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c inskrypcje z katedry \u2013 fundacyjn\u0105 z roku 707 oraz inskrypcje grobowe, przedmioty z grob\u00f3w biskup\u00f3w i wiele innych. Dzi\u0119ki pracy konserwator\u00f3w i wszystkich cz\u0142onk\u00f3w misji zdj\u0119to ze \u015bcian ponad 110 malowide\u0142, a w rezultacie podzia\u0142u znalezisk, kt\u00f3re przypad\u0142y Sudanowi i Polsce \u2013 67 trafi\u0142o do Warszawy.<\/p>\n<h3 id=\"toc-1\">MUZEUM NA WIECZ\u00d3R #2 \/ Kto wpadnie Ci w oko?<\/h3>\n<p>Dalej, w wydzielonym pomieszczeniu planowana jest projekcja filmu w technologii 3D ukazuj\u0105cego zrekonstruowan\u0105 katedr\u0119, a tak\u017ce film\u00f3w po\u015bwi\u0119conych osobie prof. Kazimierza Micha\u0142owskiego, wybitnego polskiego archeologa, odkrywcy faraskiej \u015bwi\u0105tyni i tw\u00f3rcy Galerii Faras. VII wieku w tym samym miejscu, w kt\u00f3rym sto lat p\u00f3\u017aniej zbudowano katedr\u0119, b\u0119d\u0105 pokazane w pierwszej cz\u0119\u015bci sali, przy wej\u015bciu. W nowej aran\u017cacji zabytki ze starszego ko\u015bcio\u0142a, wzniesionego w 1. Wojciech Paw\u0142owski z Rodzin\u0105 sfinansowali ca\u0142kowit\u0105 modernizacj\u0119, umo\u017cliwiaj\u0105c tym samym planowane otwarcie Galerii Faras po ponad 40 latach od pierwszego, publicznego udost\u0119pnienia zabytk\u00f3w.<\/p>\n<h3 id=\"toc-2\">Nagroda Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego dla Fundator\u00f3w Nowej Galerii Faras<\/h3>\n<p>Mo\u017cna w niej ogl\u0105da\u0107 r\u00f3wnie\u017c elementy architektoniczne, kamienne cz\u0119\u015bci wystroju ko\u015bcio\u0142a i inskrypcje oraz wiele innych przedmiot\u00f3w, w tym ceramik\u0119. Celem wydarzenia jest popularyzacja film\u00f3w polskich i egipskich dotycz\u0105cych tematyki \u015bredniowiecza w Europie i na Bliskim Wschodzie. Galeria Faras, opr\u00f3cz przypominania o najwi\u0119kszych osi\u0105gni\u0119ciach polskiej archeologii, ukazuje tak\u017ce r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 sztuki religijnej. Zadziwia bogactwo form tych przedmiot\u00f3w \u2013 prezentowane krzy\u017ce etiopskie, ruskie, rosyjskie, huculskie, ukrai\u0144skie czy egipskie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105 wykonaniem, kszta\u0142tem i materia\u0142em, przez co pokazuj\u0105 niejednolito\u015b\u0107 kultury chrze\u015bcija\u0144skiej. Szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zwraca kolekcja krzy\u017cy, pochodz\u0105cych z r\u00f3\u017cnych kr\u0119g\u00f3w kulturowych i epok. Podziwianiu poszczeg\u00f3lnych malowide\u0142 towarzysz\u0105 bowiem autentyczne koptyjskie \u015bpiewy liturgiczne.<\/p>\n<h2 id=\"toc-3\">Podstawowe informacje:<\/h2>\n<p>Taki detal jest charakterystyczny w sztuce nubijskiej dla archanio\u0142\u00f3w Micha\u0142a i Gabriela, jest to <a href=\"https:\/\/faras3d.pl\/\">faras3d<\/a> zatem jeden z nich. Niewielki zachowany fragment malowid\u0142a utrudnia identyfikacj\u0119 postaci. W\u0142a\u015bnie to po\u0142\u0105czenie pi\u0119kna i si\u0142y przyci\u0105gn\u0119\u0142o mnie do tego malowid\u0142a.<\/p>\n<p>Spoid\u0142em malowide\u0142 by\u0142a guma ro\u015blinna, a one same zosta\u0142y wykonane na gipsowym podk\u0142adzie z mu\u0142u nilowego i piasku. Drog\u0105 analiz i test\u00f3w okre\u015blono jednak pierwotne techniki wykonania malowide\u0142 oraz ich wsp\u00f3\u0142czesny stan zachowania. Demonta\u017c malowide\u0142 i ich konserwacja w o\u015brodku oddalonym od stanowiska pochodzenia by\u0142y w owym czasie ca\u0142kowit\u0105 nowo\u015bci\u0105.<\/p>\n<p>Ta cz\u0119\u015b\u0107 galerii po\u015bwi\u0119cona jest krzy\u017com r\u00f3\u017cnego pochodzenia i r\u00f3\u017cnych typ\u00f3w. W tej sali prezentowane s\u0105 malowid\u0142a w wi\u0119kszo\u015bci zdj\u0119te ze \u015bcian narteksu, nawy p\u00f3\u0142nocnej, prezbiterium oraz kaplic ze strony po\u0142udniowej. Sala VI zaprojektowana jest w taki spos\u00f3b, aby odda\u0107 charakter \u015bwi\u0105tyni, poprzeczne arkady wydzielaj\u0105 kolejne aneksy, w kt\u00f3rych prezentowane s\u0105 \u015bcienne malowid\u0142a, rozmieszczone w podobny spos\u00f3b jak w katedrze w Faras. W salach II i III mo\u017cna obejrze\u0107 filmy dotycz\u0105ce historii odkry\u0107, samej Nubii oraz Kampanii Nubijskiej, a tak\u017ce malowide\u0142, ich stylu i ikonografii.<\/p>\n<p>Na badanym przez polskich archeolog\u00f3w terenie odnaleziono pozosta\u0142o\u015bci budowli sakralnych (datowano je na VII-VIII wiek p.n.e.). XX wieku s\u0142ynni polscy archeolodzy pod kierownictwem Kazimierza Micha\u0142owskiego otrzymali d\u0142ugo wyczekiwane pozwolenie na prowadzenie wykopalisk w dolinie Nilu. Muzeum nosi imi\u0119 wybitnego ukrai\u0144sko-polskiego nubiologa, archeologa i historyka sztuki Kazimierza Micha\u0142owskiego. Produkcja audiowizualna zosta\u0142a zrealizowana dla Muzeum Narodowego w Warszawie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Content Otwarcie nowej galerii w Warszawie. Jedynej takiej w Europie Nagroda Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego dla Fundator\u00f3w Nowej Galerii Faras Podstawowe informacje: Inne wizerunki \u015bwi\u0119tej Anny na terenie Nubii Ekspozycj\u0119 obiekt\u00f3w z Faras w Muzeum Narodowym w Warszawie otwarto&#8230;<span class=\"read-more\"><a href=\"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/?p=45823\">Continue Reading &rarr;<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[568],"tags":[],"class_list":["post-45823","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-faras3d-pl"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/45823","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=45823"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/45823\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":45824,"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/45823\/revisions\/45824"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=45823"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=45823"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.clearpath.co.ke\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=45823"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}